محرم وعاشورا در، روستای ایراج
ساعت ۱٢:۱٧ ‎ب.ظ روز ۱۳۸٩/٩/۱٥   کلمات کلیدی:

یک روز مانده به محرم در ایراج شور وحال عجیبی  برپاست به همت بچه های روستا حسینیه  ومسجد امام حسین با پارچه وپرچمهای مخصوص این ماه سیاه پوش میشود وخانمها حسینیه ومسجد را تمیز میکنند ازشب اول محرم هم در حسینیه وهم در مسجد امام حسین مراسم عزاداری که همراه با زیارت عاشورا ،نوحه ومرثیه ای از محتشم  است تا شب عاشورا به همین صورت برگزار میشود.از قدیم الایام حسینیه ایراج دارای یک نقل که در زبان عامیانه به آن( نخل) میگویند مشابه همان نقلی که در شهرستان یزد وتفت میباشد البته با اندازه ای کوچکتر همچنین دارای ۳علم میباشد البته متفاوت باعلمهایی که در شهر میبینید به این علمها  پارچه های بسیار زیبایی پوشانده شده است که در بین اهالی این علمها ونقل  از تقدس بسیار بالایی برخوردار است سابقا ایراج یک نقل چوبی بسیار سنگین داشت که چند سالی میشود تبدیل به نقل فلزی سبکتری شده است خوب برگردیم سر اصل مطلب  شب ششم محرم  که میشود طبق سنتهای قدیمی علمهارا از اتاق علم بیرون میاورندو با ورود علمها به حسینیه شروع به خواندن میکنند (این علم از کیست که بی صاحب است صاحب اوکشته ویا غائب است و...)  ساعتی علمها را در مجلس عزاداری میچرخانند هر علم توسط یک نفرو آن هم فرد خاصی که از گذشته های دور جد آنها علم را میگردانده وعلمدار بوده است حمل میشود و مراسم به همین ترتیب تا شب عاشورا برگزار میشود تا همین چند سال قبل در روز تاسوعا مراسمی به نام (پرسه )برپا میشد که بعضی از افراد با ندانمکاری واصرار این سنت را به مانند خیلی از سنتهای دیگر از میان برداشتند این مراسم از حسینیه شروع میشد ومردم همراه باعلمدارها ومرحوم ابوالحسن اکبر بر در خانه ها میر فتندو مرحوم ابوالحسن اکبر  با حافظه خوبی که داشت برای تمامی در گذشتگان واموات آن خانواده آمرزش طلب میکرد ومردم هم آمین میگفتند وسپس صاحبخانه ازمردم پذیرایی میکرد وبه همین صورت در کل روستا اجرا میشد ودونفر هم پشت سر مردم به در خانه ها می آمدند وگندم برای حلیم ونان برای غذای ظهرعاشورا جمع آوری میکردند ویک نفر هم پول برای روضه خوانهای دهه محرم جمع آوری میکرد در ضمن در بیشتر سالها ودر روز تاسوعا یا مردم ایراج مهمان مردم اردیب هستند یا مردم خوب روستای اردیب مهمان ایراجیهاو خوشبختانه این سنت نیکو همچنان ادامه دارد وقتی دسته عزاداری به روستای دیگر میرسید آنها با خم کردن پرچم به مهمان سلام میدهند وبا خواندن اشعاری از قبیل(اندر این ماوای ما خوش آمدید خوش آمدید        ایهاالاقوام ما خوش آمدید خوش آمدید) به استقبال دسته عزاداری میروند وبه احترام مهمان در دو طرف می ایستند نا دسته عزاداری مهمان از وسط رد شود ودر جلو قرار بگیرد  همچنین میکروفون را هم در اختیار مهمان قرار میدهند وبه عزاداری مشغول میشوند بعد از ساعتی عزا داری وقتی  که مهمان میخواهد روستا را ترک کند نیز با اشعار مذهبی بدرقه میشوند مثلا(سینه زنان شه دین خوش آمدید خوش آمدید) در مقابل نیز مهمان هم اینگونه جواب میدهد (ما دعاکردیم و رفتیم زین عزا   اجر هر یک با شهید کر بلا)....حالا میرسیم به شب عاشورا، شب عاشورا تا قبل ازاذان صبح مراسم نوحه وروضه خوانی برپاست و با خواندن صبح روسیاه این مراسم به پایان میرسد اما موقع خواندن صبح روسیاه طبق سنتهای قدیم چهار نفر زیر نقل را گرفته ودور حسینیه میچر خانند ومداحان صبح روسیاه را میخوانند ومردم هم پشت سر نقل گریه میکنندو اونجوری که من شنیدم این نقل نمادی از تابوت امام حسین است با پایان یافتن صبح روسیاه مردم به خانه  رفته وخود رابرای مراسم صبح عاشورا آماده میکنند.دقیقا همین مراسم با همین کیفیت ونقل وعلمهای جداگانه در مسجد امام حسین برگزار میشود این را اضافه کنم که به نقل توسط شخصی در شب عاشورا لباسی سیاه پوشانده  میشود بر روی لباس نقل عکسهایی از دستان قطع شده ابوالفضل و اشعار مذهبی حک شده است وبعداز پوشاندن لباس، دو آینه به دوطرف نقل آویزان میشود وبر،روی نقل دو کارد بزرگ نصب شده وبرسر هر کارد اناری گذاشته میشودودر زیر نقل دوعدد زنگهای قدیمی که شبیه به زنگهای کلیسا میباشد( میگویند این زنگها یادآور زنگهای شترهای کاروان اسیران میباشد)  البته با اندازه بسیار کوچکتری میبندندوحال میرسیم به مراسم صبح عاشورا این مراسم به این گونه است که مردم صبح در حسینیه جمع میشوندونقل را که از شب قبل آماده شده است توسط چهار نفر به حرکت در آورده ویک نفر هم در زیر نقل برای به صدا دراوردن زنگها قرار میگیرد والبته جای این چهار نفربه نوبت عوض میشود نقل رابرداشته ومردم هم پشت سر نقل به سمت شهر ک راه میافتند وقتی به نزدیکیهای مسجد امام حسین میرسند میاستندنقل وعلمهای مسجد راهم برمیدارند وبه سمت جاده زیر دشت حرکت میکنند پس شد دونقل و۶ علم  همراه با پرچمها و تا یادم نرفته علم حضرت فاطمه که سر تا سر سیاه پوش است  را نیزبا خود حمل میکنند مراسم به این شکل است که از حسینیه شروع میشود تمام روستا رادور زده واز راه زیر دشت ایراج دوباره به حسینیه باز میگردند وبین راه هم  نوحه ،مصیبت وروضه میخوانند قبل از رسیدن دوباره به حسینیه در مسیر امام زاده ای به نام زیارت پایین وجود داردکه هر سال عزاداران آنجا می ایستند وهمسایه ها ی امام زاده از مردم پذیرایی میکنند وحاج سید کاظم هم روضه معروف خود رامیخواند ودوباره به سمت حسینیه راه میافتند وپس از رسیدن به حسینیه عزاداری تا نزدیکیهای ظهر ادامه دارد وبرای نماز ظهر وناهارهم  بعضی افراد همراه با نقل وعلمهای مسجد به سمت مسجد امام حسین وبرخی هم در حسینیه می مانند(بستگی به سلیقه اشخاص دارد) وبا خواندن نماز وخوردن ناهار مراسم روز عاشورا به پایان میرسد وبعد از ظهر عاشورا تمام مردم روستا بر سر مزار شهیدان واموات خود میروند وشب یازدهم محرم هم که به شام غریبان معروف است  اول شام غریبان برگزار میشود وسپس مراسمی به نام دم گرفتن اجرا میشود وبدین ترتیب دهه اول محرم به پایان میرسد اما حسینیه ومسجد امام حسین تا آخر محرم وصفر  هرشب برنامه نوحه خوانی و...دارند

اگر نوشته ام کم وکاستی داشت به بزرگی خودتون ببخشید